Bekwaamheid en situatie in het beroepsprofiel

De competentiegebieden van de verpleegkundig specialist vatten wij hier samen.

Klinisch (vakinhoudelijk) handelen
De verpleegkundig specialist biedt binnen de directe patiëntenzorg complexe evidence-based zorg in combinatie met geprotocolleerde geneeskundige zorg binnen het eigen deskundigheidsgebied.

Zelfstandige behandelverantwoordelijkheid
De verpleegkundig specialist geeft zelfstandig vorm aan het zorgproces als een integraal proces: van diagnostiek, opstellen van het behandelplan, interventies en het evalueren en afsluiten van de behandeling. Onderdeel is het zelfstandig indiceren en uitvoeren van voorbehouden handelingen. Deze bevoegdheden zijn sinds 2011 wettelijk geregeld (toevoeging Wet BIG art. 36a). De verpleegkundig specialist kan ook opdracht verlenen tot het verrichten van voorbehouden handelingen aan anderen die daartoe niet zelfstandig bevoegd zijn.

Binnen kaders
In alle gevallen bewaakt de verpleegkundig specialist scherp de grenzen van haar deskundigheidsgebied en bekwaamheid, de verantwoordelijkheid hiervoor ligt uitsluitend bij de verpleegkundig specialist zelf.

De grenzen van de zelfstandige behandelverantwoordelijkheid zijn, althans voor zover het de voorbehouden handelingen betreft, nader omschreven in het Besluit tijdelijke regels zelfstandige bevoegdheid verpleegkundig specialisten (2012). Het gaat om handelingen waarvan de risico’s te overzien zijn, handelingen van een beperkte complexiteit en routinematige handelingen. Daarnaast wordt als voorwaarde genoemd dat er wordt gehandeld volgens landelijke richtlijnen, standaarden en daarvan afgeleide protocollen (zie ook artikel “Verpleegkundig specialisten“).

Uitgangspunt is de zelfstandige behandelrelatie tussen verpleegkundig specialist en patiënt. Bij de zorgverlening aan patiënten zijn vrijwel altijd meerdere zorgverleners en disciplines betrokken. Dit vraagt om een sterke focus op samenwerking, met het oog op de kwaliteit en continuïteit van de patiëntenzorg. De betrokken zorgverleners maken daartoe afspraken op lokaal niveau, rondom individuele patiënten, op afdelings- en instellingsniveau en met betrokken zorgverleners en instanties daarbuiten.
Binnen (multidisciplinaire) zorgteams vervult de verpleegkundig specialist verschillende posities, waaronder die van hoofd- of medebehandelaar.